Πώς επιλέγουμε τον σύντροφό μας;

Της Μυρσίνης Κωστοπούλου

Πώς επιλέγουμε τον σύντροφό μας; Οι λόγοι είναι πολύπλοκοι και συχνά διαφεύγουν από τη συνείδησή μας. Καθοριστικό ρόλο παίζουν: 
* Τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της προσωπικότητάς μας που, αν και ευμετάβλητα, δεν παύουν να καθορίζουν τον τρόπο που βλέπουμε τον εαυτό μας και τους γύρω μας. 
* Η συγκυρία της στιγμής
* Οι αναπαραστάσεις που κουβαλάμε μέσα μας ως προς τι είναι μία σχέση και κυρίως τι σημαίνει για εμάς μία ικανοποιητική και ευτυχισμένη σχέση (υποκειμενικές προφανώς για τον καθένα έννοιες, που δεν υπόκεινται σε αντικειμενικά κριτήρια αξιολόγησης). Σημαντικό ρόλο παίζει ο βαθμός της προσήλωσής μας στις κοινωνικές επιταγές και τις θεσμικές προεκτάσεις τους.
Τα παιδικά βιώματα
Σημαντικό, αν όχι πρωτεύοντα, ρόλο διαδραματίζουν εδώ τα παιδικά μας βιώματα. Κάθε ιστορία σχέσης κουβαλά μαζί της και ένα παρελθόν. Τα πρόσωπα δεν είναι ποτέ μόνο δύο. Η ψυχολογία μάς διδάσκει ότι σε μία σχέση δεν συναντώνται μόνο δύο πρόσωπα, αλλά και το παρελθόν και οι ιστορίες της ζωής τους. Ο άλλος είναι μία λευκή οθόνη, που πάνω της προβάλλουμε χαρακτηριστικά, ρόλους και ανεκπλήρωτες επιθυμίες που μας ταξιδεύουν πίσω στην παντοδυναμία της παιδικής ηλικίας.
Είναι η περίοδος της ζωής μας, όπου οι σημαντικοί Άλλοι (συνήθως οι γονείς μας) λειτουργούν ως πρότυπα. Πρότυπα είτε προς μίμηση είτε προς αποφυγή.
Τα πρότυπα όμως αποδεικνύονται καθ΄ οδόν εύθραυστα και ευάλωτα. Το πρότυπο της γονεϊκής σχέσης δεν καταφέρνει συχνά να πείσει για την αυθεντικότητα και την αξία του. Το παιδί ως ενήλικος τείνει να αναπαράγει τη δυσλειτουργία αυτή ή καταφέρνει να την υπερβεί.
Έτσι, λοιπόν, στην ενήλικη ζωή μας ξαναζούμε τη σχέση των γονιών μας είτε με το να την επαναλάβουμε (καταναγκασμοί επανάληψης) είτε με το να ξαναγράψουμε την ιστορία αλλιώς, αποφεύγοντας προηγούμενες ματαιώσεις ή τραύματα.
Στην πρώτη περίπτωση, κινδυνεύουμε να πέσουμε ξανά και ξανά στις ίδιες παγίδες. Μπορεί π.χ. να διαχειριζόμαστε το παιδικό βίωμα ενός ψυχρού πατέρα, επιλέγοντας ασυνείδητα αντίστοιχους συντρόφους, διαιωνίζοντας έτσι μία μόνιμη συναισθηματική στέρηση και μοναξιά μέσα μας.
Στη δεύτερη περίπτωση, αποδεχόμαστε αυτό που μας συνέβη (η ψυχοθεραπεία εδώ βοηθά) και αρχίζουμε να προσπαθούμε συνειδητά να αποφύγουμε πρόσωπα/καταστάσεις που π.χ. θα μας εγκαταλείψουν, θα μας κακοποιήσουν και θα μας στερήσουν συναισθηματικά, υπέρ ενός εσωτερικευμένου «καλού γονέα».
Ο ψυχισμός είναι τόσο πολύπλοκος που, είτε το θέλουμε είτε όχι, μια ερωτική σχέση σπάνια είναι τόσο αποκρυσταλλωμένη και διάφανη, ώστε τα κίνητρά μας να είναι απόλυτα ξεκάθαρα. Αλλά αυτό ίσως και να είναι η όλη γοητεία του έρωτα.
Η Μυρσίνη Κωστοπούλου είναι ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια (Ρh.D). Εmail: myrsi@hol.gr
Πηγή : ΤΑ ΝΕΑ Ένθετο Υγεία

Τα αντιψυχωσικά φάρμακα συρρικνώνουν τον εγκέφαλο

Τα φάρμακα που χορηγούν οι ψυχίατροι σε ανθρώπους με ψυχώσεις, όπως η σχιζοφρένεια, έχουν ως συνέπεια τη σταδιακή μείωση του όγκου του εγκεφάλου των ασθενών.
Όσο περισσότερα αντιψυχωσικά φάρμακα παίρνει κάποιος, τόσο πιθανότερο είναι η φαιά ουσία του εγκεφάλου του να συρρικνωθεί, σύμφωνα με μια μεγάλη αμερικανική επιστημονική έρευνα. Οι ειδικοί, πάντως, εκτιμούν ότι, παρά την ανωτέρω διαπίστωση, δεν είναι ανάγκη να αλλάξει δραστικά, προς το παρόν τουλάχιστον, ο τρόπος συνταγογράφησης τέτοιων φαρμάκων.
Εδώ και 15 χρόνια υπήρχαν ενδείξεις ότι οι σχιζοφρενείς έχουν κατά μέσο όρο μικρότερο εγκέφαλο σε σχέση με το μέσο όρο του πληθυσμού και ότι η μείωση αυτή αφορά κυρίως τον όγκο της φαιάς ουσίας, που περιέχει τα εγκεφαλικά κύτταρα, τους νευρώνες. Σε μια από τις μελέτες είχε διαπιστωθεί συρρίκνωση κατά 5 έως 7% στον όγκο της αμυγδαλής του εγκεφάλου και του ιππόκαμπου που, μεταξύ άλλων, εμπλέκονται στη διαδικασία της μνήμης και των συναισθημάτων.
Οι επιστήμονες ως τώρα διαφωνούσαν στο κατά πόσο η εγκεφαλική συρρίκνωση προκαλείται από την ίδια την ψυχική νόσο ή αν τα αντιψυχωσικά φάρμακα παίζουν ρόλο. Η νέα έρευνα, με επικεφαλής τον νευροεπιστήμονα και ψυχίατρο Μπενγκ Τσουν Χο του πανεπιστημίου της Αϊόβα, που δημοσιεύτηκε στο ψυχιατρικό περιοδικό "Archives of General Psychiatry" του Αμερικανικού Ιατρικού Συλλόγου, έρχεται να δείξει ότι τα φάρμακα δεν είναι "αθώα" στο συγκεκριμένο ζήτημα.

Πηγή:http://atithaso.blogspot.com/2011/02/blog-post_7676.html#ixzz1DvxKCIyV

Αποτελεσματική η διέγερση σε βάθος χρόνου

ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ. ΛΟΝΔΙΝΟ. Ατομα με κατάθλιψη τα οποία ανθίστανται στις συμβατικές θεραπείες μπορούν να ωφεληθούν σημαντικά και για μεγάλο χρονικό διάστημα από την εν τω βάθει διέγερση του εγκεφάλου. Μελέτη σε ασθενείς στον εγκέφαλο των οποίων είχαν τοποθετηθεί ηλεκτρόδια για αντιμετώπιση της κατάθλιψης έδειξε ότι έως και έξι χρόνια μετά την εμφύτευση η θετική επίδραση της θεραπείας συνέχιζε να είναι σημαντική.

Αυτό αναφέρουν με δημοσίευσή τους στον δικτυακό τόπο του επιστημονικού περιοδικού «Αmerican Journal of Ρsychiatry» ερευνητές από το University Ηealth Νetwork, ένα δίκτυο τριών νοσοκομείων στο Τορόντο του Καναδά. Σύμφωνα με τη μελέτη των ειδικών, μέσα σε έναν χρόνο από την εμφύτευση των ηλεκτροδίων τα συμπτώματα κατάθλιψης εξαφανίστηκαν σε 12 από τις 20 περιπτώσεις ασθενών- τα οφέλη παρέμειναν έως και για έξι χρόνια σε ορισμένες περιπτώσεις. Πρέπει πάντως να σημειωθεί ότι δύο από τους ασθενείς στους οποίους τοποθετήθηκαν τα ηλεκτρόδια πέθανανυπήρχαν ισχυρές υποψίες για αυτοκτονία. Τα καλά νέα είναι, σύμφωνα με τον ψυχίατρο Σίντνι Κένεντι που ήταν εκ των επικεφαλής της μελέτης, ότι τα άτομα που έδειξαν πρώιμη καλή απόκριση στην εν τω βάθει διέγερση του εγκεφάλου, συνέχισαν να αποκρίνονται θετικά στη θεραπεία χρόνια αργότερα. «Οι δύο ύποπτες για αυτοκτονία περιπτώσεις μαρτυρούν ότι δεν καταφέραμε μέσω της θεραπείας να σταματήσουμε την εξέλιξη της ασθένειας» προσέθεσε ο ερευνητής.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, η τεχνική της διέγερσης του εγκεφάλου δείχνει σε γενικό πλαίσιο ότι είναι ικανή να τροποποιήσει την εξέλιξη της κατάθλιψης, κάτι που δεν έχει μέχρι σήμερα επιτευχθεί με άλλου είδους θεραπεία. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι μελέτες που αφορούν φαρμακευτικές θεραπείες για την κατάθλιψη δείχνουν συχνά υποτροπή των ασθενών, ακόμη και αν στην αρχή εμφάνιζαν θετική απόκριση στα φάρμακα. Είναι σημαντικό, όπως λένε οι επιστήμονες, ότι τα άτομα που αποκρίθηκαν εξαρχής θετικά στην εν τω βάθει διέγερση δεν εμφάνισαν υποτροπή της νόσου τους.

Πηγή: http://sourta-ferta.blogspot.com/2011/02/blog-post_8208.html

Έρευνα αποκαλύπτει ότι υπάρχει κατάθλιψη εκ γενετής

Ορισμένοι άνθρωποι έχουν γενετική προδιάθεση να βλέπουν τα πράγματα γύρω τους μαύρα, τείνοντας σταδιακά στην κατάθλιψη, επειδή εκ γενετής παράγουν χαμηλότερη ποσότητα μιας εγκεφαλικής χημικής ουσίας...
σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα, η οποία ίσως ρίχνει φως στο γιατί η απογοήτευση και η κατάθλιψη φαίνεται να πλήττουν μερικούς ανθρώπους, ήδη από τη νεανική ηλικία, περισσότερο από άλλους.
Οι ερευνητές του Τμήματος Ψυχιατρικής του πανεπιστημίου του Μίσιγκαν υπό τον καθηγητή Μπράιαν Μίκι, που δημοσίευσαν τη σχετική μελέτη στο ψυχιατρικό περιοδικό "Archives of General Psychiatry" του Αμερικανικού Ιατρικού Συλλόγου, σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο και τη βρετανική "Τέλεγκραφ", ανακάλυψαν ότι ένα μόριο (νευροπεπτίδιο Υ), που σχετίζεται με την όρεξη και το στρες, καθορίζει σε σημαντικό βαθμό αν κάποιος βλέπει το ποτήρι μισογεμάτο ή μισοάδειο. Όσοι έχουν σε μικρότερο βαθμό αυτή την ουσία, έχουν γενικά πιο αρνητική διάθεση απέναντι στη ζωή, δυσκολεύονται περισσότερο να τα βγάλουν πέρα με τις καταστάσεις που προκαλούν άγχος και τελικά είναι πιο ευάλωτοι στην εκδήλωση κατάθλιψης.
Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι το εν λόγω νευροπεπτίδιο είναι γενετικά προγραμματισμένο (μερικοί άνθρωποι έχουν μια συγκεκριμένη γενετική παραλλαγή στο DNA τους) και ελπίζουν ότι η ανακάλυψή τους θα οδηγήσει σε νέες μεθόδους έγκαιρης και πιο εξατομικευμένης διάγνωσης και καταπολέμησης της κατάθλιψης στους ανθρώπους που έχουν τη σχετική γενετική προδιάθεση.
Χρησιμοποιώντας την τεχνική της λειτουργικής μαγνητικής απεικόνισης (fMRI) του εγκεφάλου, οι επιστήμονες κατέγραψαν την εγκεφαλική δραστηριότητα εθελοντών, καθώς αυτοί ανταποκρίνονται σε μια σειρά από ουδέτερες λέξεις (π.χ. "υλικό"), θετικές (π.χ. "ελπίδα") ή αρνητικές (π.χ. "δολοφόνος"). Οι άνθρωποι με χαμηλά επίπεδα του συγκεκριμένου νευροπεπτιδίου αντιδρούσαν (στον προμετωπιαίο φλοιό τους) ιδιαίτερα έντονα στις αρνητικές λέξεις σε σχέση με όσους είχαν υψηλά επίπεδα της ουσίας.
Σε ένα δεύτερο πείραμα, οι εθελοντές υποβλήθηκαν για λίγα λεπτά σε μια εμπειρία αβλαβούς αλλά αισθητού πόνου και παράλληλα κλήθηκαν να εκφράσουν συναισθηματικά την εμπειρία τους πριν και μετά το τεστ. Όσοι είχαν λιγότερα νευροπεπτίδια Υ στον εγκέφαλό τους, είχαν την μεγαλύτερη εμπειρία πόνου από τους υπόλοιπους, τόσο πριν (εν αναμονή του πόνου), όσο και μετά.
Τέλος, οι ερευνητές μελέτησαν το γενετικό υλικό ανθρώπων με σοβαρή κατάθλιψη και βρήκαν ότι σε αυτούς υπάρχουν, σε αναλογία μεγαλύτερη του μέσου όρου, άτομα που έχουν τη γενετική παραλλαγή, η οποία μειώνει το επίπεδο του νευροπεπτιδίου Υ.

Πηγή: http://alfanea.blogspot.com/2011/02/blog-post_2029.html
Πηγή:ΑΠΕ-ΜΠΕ

Γη...Ο Πλανήτης της Κατάθλιψης

Από κατάθλιψη πάσχει ένας στους τρεις, άνω των 45 ετών, ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, ενώ, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ειδικών, σε μία δεκαετία το ποσοστό αυτό θα αυξηθεί στο 50%.
 Μάλιστα η κατάθλιψη φαίνεται ότι προτιμάει τις γυναίκες μετά την ηλικία των 40-45, καθώς η συχνότητα εμφάνισής της στο "ασθενές φύλο" είναι τριπλάσια από ό,τι στους άντρες.
Τα νέα φάρμακα που κυκλοφορούν στις μέρες μας στοχεύουν στην πιθανή αιτία της κατάθλιψης, σε αντίθεση με τα παλαιότερα φάρμακα, που αποσκοπούν στην άρση των συμπτωμάτων της. Επειδή η κατάθλιψη είναι μια χρόνια και σημαντική πάθηση, η οποία δεν θεραπεύεται μόνο με την εξαφάνιση των συμπτωμάτων, ο ασθενής θα πρέπει να συνεχίσει τη φαρμακευτική αγωγή 1-2 χρόνια, ενώ μπορεί παράλληλα να χρειαστεί και ψυχολογική υποστήριξη.
Σε μία δεκαετία η κατάθλιψη θα βρίσκεται στην πρώτη ή δεύτερη σειρά μεταξύ των πιο συχνά εμφανιζόμενων νόσων, ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η αναπληρώτρια καθηγήτρια ψυχιατρικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Νάντια Μπεργιαννάκη-Δερμιτζάκη. 
Με αφορμή ομιλία της για τις νεότερες εξελίξεις στην αντιμετώπιση της κατάθλιψης, στο 6ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχιατρικής στο Γενικό Νοσοκομείο, ανέφερε ότι ένα νέο φάρμακο, με δραστική ουσία την αγομελατίνη, στοχεύει στα πιθανά αίτια αυτής της διαταραχής, έχει αγχολυτική δράση χωρίς να είναι αγχολυτικό, δεν προκαλεί εξάρτηση και επιδρά μέσα στις πρώτες ημέρες από τη λήψη του, σε αντίθεση με τα παλαιότερα φάρμακα, τα οποία επιδρούν σε 15-20 ημέρες.
«Μέχρι τώρα προσπαθούσαμε να αυξήσουμε σε κάποιες περιοχές του εγκεφάλου την ποσότητα κάποιων νευροδιαβιβαστών, δηλαδή ουσιών όπως η σεροτονίνη, η νοραδρεναλίνη και εν μέρει η ντοπαμίνη, που σχετίζονται με την πρόκληση κάποιων ψυχωτικών ή καταθλιπτικών συμπτωμάτων. Με την αύξηση αυτών των ουσιών αποσκοπούσαμε στην άρση της καταθλιπτικής συμπτωματολογίας.
Τώρα έρχεται ένας εντελώς καινούργιος τρόπος, ο οποίος δεν αποσκοπεί στην αύξηση αυτών των ουσιών σε ορισμένες περιοχές του εγκεφάλου, αλλά στην επίδραση σε ορισμένους υποδοχείς, οι οποίοι επαναπροσδιορίζουν τους ρυθμούς και μέσω αυτού του επαναπροσδιορισμού μπορεί να επιδράσει έτσι ώστε να αρθούν σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα πάρα πολλά συμπτώματα της κατάθλιψης, χωρίς να επιφέρει ανεπιθύμητες ενέργειες. Δηλαδή αντιμετωπίζουμε πλέον, όχι το σύμπτωμα αλλά, τη πιθανή αιτία της διαταραχής» εξήγησε η κα Μπεργιαννάκη-Δερμιτζάκη.

Πηγή: http://relaxgr.blogspot.com/2011/02/blog-post_1402.html

Χειρουργείο για την κατάθλιψη

Βρετανίδα νοσοκόμα έγινε ο πρώτος άνθρωπος στον πλανήτη που ξεπέρασε με δύο επεμβάσεις τη βαριά κατάθλιψη. Δύο από τις πιο πρωτοποριακές επεμβάσεις νευροχειρουργικής χρειάστηκε η 62χρονη Βρετανίδα νοσοκόμα Σίλα Κουκ για να γίνει ο πρώτος άνθρωπος στον πλανήτη που -τουλάχιστον εδώ και έναν χρόνο- έχει ξεπεράσει με αυτές τις νέες τεχνικές τη χρόνια βαριά κατάθλιψη, από την οποία υπέφερε για δέκα χρόνια! Η Κουκ παρακολουθούνταν όλη αυτή την περίοδο από γιατρούς του Εθνικού Συστήματος Υγείας της Βρετανίας (NHS), όμως οι συμβατικές μέθοδοι θεραπείας της κατάθλιψης με αντικαταθλιπτικά και ψυχοθεραπεία είχαν αποτύχει. Η ασθενής είχε εγκλωβιστεί σε αυτοκτονικές τάσεις, παρουσίαζε σοβαρά προβλήματα παραμέλησης του εαυτού της, δεν έτρωγε κανονικά, είχε απομακρυνθεί πλήρως από την οικογένειά της παίρνοντας διαζύγιο από τον σύζυγό της και κρατώντας αποστάσεις από τα παιδιά και τα εγγόνια της, ενώ είχε παραιτηθεί και από την εργασία της. Οι γιατροί του NHS του Μπρίστολ, μαζί με ειδικούς ερευνητές του πανεπιστημίου της πόλης και του νοσοκομείου Φρέντσεϊ, της πρότειναν να δοκιμάσει άλλες μεθόδους θεραπείας και συγκεκριμένα προχώρησαν με τη συναίνεσή της στην πρώτη δοκιμή μιας παραλλαγής της νευροχειρουργικής επέμβασης, που είναι γνωστή με την ονομασία «εν τω βάθει ηλεκτρικός ερεθισμός του εγκεφάλου» (DBS). Στην εγχείρηση αυτή εμφυτεύονται στον εγκέφαλο ηλεκτρόδια που είναι συνδεδεμένα με έναν μικροσκοπικό «βηματοδότη» και τα οποία ερεθίζουν με ηλεκτρικό ρεύμα συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου. Η πρωτοποριακή παραλλαγή με την οποία πειραματίζονταν οι άνθρωποι του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ σχετίζεται με την ενεργοποίηση μέσω των ηλεκτροδίων δύο διαφορετικών περιοχών του εγκεφάλου, που σχετίζονται με τη διάχυση και τον έλεγχο του συναισθήματος. Παρά την αρχική βελτίωση που σημειώθηκε μετά την πρώτη επέμβαση, η Κουκ υποτροπίασε δύο μήνες αργότερα, με αποτέλεσμα οι γιατροί να της προτείνουν να γίνει η πρώτη ασθενής στην οποία εφαρμόστηκε ως δεύτερη επέμβαση μια παραλλαγή της πρόσθιας προσαγωγιοτομής (GTAC). Σε αυτήν την εγχείρηση, οι ειδικοί «καίνε» τις συνάψεις του εγκεφάλου που παρουσιάζουν δραστηριότητα που δεν θα έπρεπε να παρουσιάζουν (παλιότερα αφαιρούσαν ολόκληρα κομμάτια από το όργανο). Από τον Φεβρουάριο του 2010 που πραγματοποιήθηκε και η δεύτερη επέμβαση, μέχρι σήμερα, η Κουκ δεν έχει εμφανίσει συμπτώματα κατάθλιψης. ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΝΟΣΟΣ Υποφέρει το 20% του πληθυσμού Η κατάθλιψη είναι μια ασθένεια που επηρεάζει περίπου το 20% του συνολικού πληθυσμού της Γης, ποσοστό που έχει εμφανίσει κατάθλιψη τουλάχιστον μία φορά στη ζωή του. Το 50% περίπου των διαγνωσμένων ασθενών που παρακολουθείται από ειδικούς, θεραπεύεται σε έξι μήνες. Ενα 10% όμως συνεχίζει να μην αισθάνεται καλά, ακόμα και τρία χρόνια αφότου είχε εμφανίσει κατάθλιψη. Από τα τρία χρόνια και έπειτα μόνο ένας στους δέκα ασθενείς καταφέρνει να ξεφύγει από τη νόσο. ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΑΣΙΝΟΠΟΥΛΟΣ Πηγή: Έθνος

Ευάλωτη στην κατάθλιψη η τρίτη ηλικία

Γράφει ο ΚΩΣΤΑΣ ΛΩΛΗΣ, διευθυντής του ψυχιατρικού τμήματος του Σισμανόγλειου Νοσοκομείου

Ο 20ός αιώνας ξεκίνησε σαν αιώνας του άγχους και εξελίχθηκε σε αιώνα της κατάθλιψης. Ο 21ος συνεχίζει στην ίδια κατεύθυνση. Περίπου 20% των γυναικών και 10% των αντρών θα εμφανίσουν συμπτώματα κατάθλιψης στη διάρκεια της ζωής τους.

 
Οταν λέμε κατάθλιψη εννοούμε ότι το άτομο τουλάχιστον για 2 εβδομάδες έχει απολέσει τα ενδιαφέροντά του, την ευχαρίστηση για ό,τι του έδινε χαρά από δραστηριότητες και ψυχαγωγία και έχει ακεφιά, έλλειψη ελπίδας, αϋπνία ή υπερυπνία, χαμηλή ή αυξημένη όρεξη, μείωση ή απώλεια της σεξουαλικής επιθυμίας. Μπορεί, επίσης, να έχει σκέψεις αναξιότητας και αυτομομφής, ιδέες και απόπειρες αυτοκτονίας.
Η τρίτη ηλικία (άτομα μεγαλύτερα των 65 χρόνων) αποτελεί περίπου το 23% του πληθυσμού μας και είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στην κατάθλιψη. Στατιστικά, πάνω από το 15% πάσχει από κατάθλιψη, ποσοστό που ανεβαίνει μέχρι το 25% σε περιβάλλον γηροκομείου.
Το τελευταίο μάς επιβεβαιώνει ότι οικογενειακοί και κοινωνικοί παράγοντες πυροδοτούν την εμφάνιση της νόσου. Η οικογένεια είναι πια πυρηνική (γονείς και παιδιά) και οι παππούδες, γιαγιάδες μένουν συνήθως μόνοι, με κάποια βοήθεια ή σε οίκους ευγηρίας. Ο παλαιός ρόλος της τρίτης ηλικίας, να δίδει συμβουλές και να καθοδηγεί τις νεότερες γενιές, έχει οριστικά απολεστεί.
Μόνοι λοιπόν (1 στους 3 ηλικιωμένους νιώθει μοναξιά), με μείωση των σωματικών και πνευματικών ικανοτήτων. Δεν ακούμε και δεν βλέπουμε το ίδιο καλά, η μυϊκή μας δύναμη μειώνεται, οι ρυτίδες γεμίζουν το σώμα και το πρόσωπό μας, η σεξουαλικότητα μειωμένη, σωματικές νόσοι εισβάλλουν από παντού, η νοητική μας ικανότητα σε έκπτωση. Πώς λοιπόν να μην έχουμε κατάθλιψη;
Μια κατάθλιψη βέβαια που αποδεδειγμένα προδιαθέτει για άνοια (μεγάλη μάστιγα της τρίτης ηλικίας) και άλλες σωματικές νόσους. Επίσης, προκαλεί σοβαρή επιβάρυνση της λειτουργικότητας των ηλικιωμένων, των συγγενών και των φροντιστών, απειλεί την ύπαρξή τους με το ενδεχόμενο της αυτοκτονίας. Η εφηβεία και η τρίτη ηλικία είναι οι πιο κρίσιμες ηλικίες για αυτοκτονία.
Σε όλο αυτό το ζοφερό κλίμα τι μπορούμε να προτείνουμε;
* Την έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία.
Συγκεκριμένα, η κατάθλιψη στους ηλικιωμένους υποδιαγιγνώσκεται γιατί συνήθως παρουσιάζεται σαν υπερβολική ενασχόληση με σωματικά συμπτώματα. Η θεραπεία συνήθως απαιτεί φάρμακα (αντικαταθλιπτικά) που έχουν επιτυχία πάνω από 80% και μειωμένες παρενέργειες σε σχέση με τα παλαιότερα. Επίσης, απαραίτητη είναι και η ψυχοθεραπεία. Το καλύτερο «φάρμακο» είναι να αισθάνεται κάποιος χρήσιμος στην οικογένειά του και στο περιβάλλον.
Τρέχουμε, επίσης, να βγούμε στη σύνταξη από δουλειές που δίνουν ικανοποίηση έργου και προσφοράς. Είναι χρήσιμο αυτό στην ψυχική μας υγεία; Με τη συνταξιοδότηση θα πρέπει να βρούμε ασχολίες, ενδιαφέροντα και να ενταχθούμε σε κοινωνικές ομάδες και δομές που θα μας επιτρέψουν να καλύπτουμε δημιουργικά το χρόνο μας.
Η παλιά ηγεμονική σχέση με τα παιδιά και τα εγγόνια ορθά έπαψε να υπάρχει, αλλά έχει αντικατασταθεί με τη συμπαράσταση και υποστήριξη των παιδιών και με μια γλυκιά και τρυφερή σχέση με τα εγγόνια μας. Ας το εκμεταλλευτούμε αυτό για το καλό όλων μας.
* Την ανάγκη για τη φιλοσοφική μας ενασχόληση με τα γηρατειά και το θάνατο.
Αντιμετωπίζουμε, δυστυχώς, περιπτώσεις ηλικιωμένων που προσπαθούν να μείνουν άυπνοι το βράδυ από το φόβο μήπως πεθάνουν στον ύπνο τους ξαφνικά. Η απειλή του θανάτου παραλύει κάθε σκέψη και δραστηριότητα. Φόβος, βέβαια, για κάτι που είναι το πιο σίγουρο ότι θα μας συμβεί.
Κάποιος είπε πως όσοι φοβούνται να ζήσουν, οι ίδιοι μετά φοβούνται και να πεθάνουν, υποδηλώνοντας ότι όσο ομαλή και γεμάτη παραστάσεις και έργα ζωής είναι η νεότητα, τόσο πιο εύκολα αντιμετωπίζουμε τη φυσική κατάληξη των γηρατειών και του θανάτου. Αλλωστε, τα γηρατειά δεν έρχονται ποτέ απροειδοποίητα. Τα άσπρα μαλλιά, οι ρυτίδες, η μείωση δύναμης και αντοχής μας προειδοποιούν από τα 50 μας χρόνια. Είναι σωστό από τότε να σκεπτόμαστε και να προετοιμαζόμαστε για την εξέλιξη αυτή στη ζωή μας.
Εχουμε ελπίδα;
Ας πάρουμε το πιο απαισιόδοξο σενάριο. Είμαστε γέροι και φοβισμένοι, η ζωή μας στάθηκε σκληρή, δεν μπορέσαμε να ζήσουμε και να δημιουργήσουμε αυτά που θέλαμε, δεν πιστεύουμε σε μια καλύτερη επόμενη ζωή ή στον παράδεισο. Εχουμε ελπίδα;
Είναι γεγονός ότι εκείνο που έχει σημασία και μένει από την παρουσία μας στη ζωή είναι οι πράξεις και τα έργα μας. Ομως οι γνώσεις μας, ο πολιτισμός μας, οι αξίες μας, δεν είναι μόνο έργα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, του Φρόιντ, των πολιτικών κ.λπ., είναι αποτέλεσμα τρισεκατομμυρίων έργων ανώνυμων ανθρώπων.
Ενα χάδι στα μαλλιά και ένα παραμύθι στον εγγονό μας ή στο γειτονόπουλο, μια συμβουλή για ηρεμία και αυτοσυγκράτηση στο θυμωμένο γιο μας ή το γείτονα, μια βοήθεια σε κάποιον πιο γέρο και ανήμπορο από εμάς δεν είναι σημαντική πράξη;
Ας δείξουμε γενναιότητα και -πραγματικά ή μεταφορικά- ας φυτέψουμε ένα οπωροφόρο δέντρο, γνωρίζοντας ότι σίγουρα δεν θα προλάβουμε τους καρπούς του. Η επόμενη γενιά θα τους χαρεί. Η συνέχειά μας υπάρχει. Ισως το τελευταίο είναι το καλύτερο φάρμακο για να αποφύγουμε την κατάθλιψη στα στερνά μας. 
Πηγη: http://www.enet.gr/?i=news.el.ygeia&id=245932

Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου

Η Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφηβου (Ε.Ψ.Υ.Π.Ε) ιδρύθηκε το 1991 στο πλαίσιο της προσπάθειας για την ψυχιατρική μεταρρύθμιση στην Ελλάδα.
Είναι μη κυβερνητική οργάνωση με τη νομική μορφή του επιστημονικού μη κερδοσκοπικού Σματείου.
Επιστημονικός υπεύθυνος της Ε.Ψ.Υ.Π.Ε είναι ο κ. Ι.Τσιάντης Αν. Καθηγητής Παιδοψυχιατικής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Στα μέλη της περιλαμβάνονται έγκριτοι επιστήμονες με πολύχρονη και διακεκριμένη θητεία στον τομέα της ψυχικής υγείας του παιδιού και του εφήβου, με μεγάλη κλινική εμπειρία και σημαντικό εκπαιδευτικό και ερευνητικό έργο.
Η Ε.Ψ.Υ.Π.Ε αναπτύσσει δραστηριότητες στους τομείς της λειτουργίας νέων, πρότυπων υπηρεσιών (μονάδες ψυχοκοινωνικής αποκαταστάσης,) της υλοποίησης προγραμμάτων και παρεμβάσεων προαγωγής της ψυχικής υγειίας του παιδιού και του εφήβου, της διενέργειας, σχετικών ερευνων και ανάλογων εκπαιδευτικών προγραμμάτων, των εκδόσεν και της παραγωγής εκπαιδευτικών ταινιών. Επίσης, διοργανώνει επιστημονικές ημερίδες, συμπόσια και συνέδρια.

H E.Ψ.Υ.Π.Ε. είναι μέλος  διεθνών οργανισμών.

Επικοινωνήστε μαζί μας:

ΚΕΝΤΡΙΚΑ ΓΡΑΦΕΙΑ:

Αγ. Ιωάννου Θεολόγου 19, 155 61 Χολαργός

Τηλ: 210 6546524, Fax: 210 6522396

e-mail: info@epsype.gr

Κατάθλιψη προκαλούν τα ανθυγιεινά λιπαρά

Οι άνθρωποι που τρώνε τροφές πλούσιες σε λιπαρά, αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο κατάθλιψης, σύμφωνα με μια νέα ισπανική επιστημονική έρευνα, η οποία έρχεται να επιβεβαιώσει τα πορίσματα προηγούμενων μελετών που είχαν συσχετίσει το πρόχειρο και χαμηλής ποιότητας φαγητό με τη συγκεκριμένη ψυχική διαταραχή.

Οι ερευνητές των πανεπιστημίων της Ναβάρα και της Λας Πάλμας στα Κανάρια νησιά, με επικεφαλής τον καθηγητή προληπτικής ιατρικής, Αλμουδένα Σάντσεζ-Βιγιέχας, που δημοσίευσαν τη σχετική μελέτη στο περιοδικό PLoS ONE, διαπίστωσαν επίσης ότι ορισμένες μεσογειακές τροφές, όπως το ελαιόλαδο, που έχουν πολλά ωμέγα-9 λιπαρά οξέα, μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο της κατάθλιψης.

Οι επιστήμονες μελέτησαν για έξι χρόνια τη διατροφή, το στιλ ζωής και την κατάσταση της υγείας περισσότερων από 12.000 εθελοντών, από τους οποίους κανείς δεν είχε κατάθλιψη στην αρχή της έρευνας, ενώ 657 είχαν διαγνωστεί με αυτήν στο τέλος, μετά την πάροδο της εξαετίας. Όσοι κατανάλωναν συχνά "γρήγορο" φαγητό και γλυκά βιομηχανικής παραγωγής, πλούσια σε υδρογονωμένα "τρανς" λιπαρά, εμφάνιζαν σημαντική αύξηση (έως 48%) του κινδύνου εμφάνισης κατάθλιψης, σε σχέση με όσους δεν κατανάλωναν τέτοια λίπη.

Όσο περισσότερα "τρανς" λιπαρά κατανάλωνε κάποιος, τόσο φαινόταν να επιβαρύνει την ψυχική υγεία του, σύμφωνα με τους ερευνητές. Από την άλλη, διαπιστώθηκε ότι τα πολυακόρεστα λίπη, που υπάρχουν στα ιχθυέλαια και στα φυτικά έλαια, όπως το ελαιόλαδο, "σχετίζονται με μείωση του κινδύνου εμφάνισης κατάθλιψης".

Η μελέτη επισημαίνει ότι σε όλο τον κόσμο περίπου 150 εκατ. άνθρωποι υποφέρουν από συμπτώματα κατάθλιψης, ενώ υπογραμμίζει ότι σε ορισμένες χώρες, όπως στις ΗΠΑ και τη βόρεια Ευρώπη (σε αντίθεση με τις μεσογειακές ευρωπαϊκές χώρες) είναι αυξημένο το ποσοστό κατανάλωσης ανθυγιεινών κορεσμένων και "τρανς" λιπαρών, που υπάρχουν σε κρέατα, βούτυρα, μαζικά παραγόμενα γλυκά και φαγητά "fast food". Οι ερευνητές υπογραμμίζουν, επίσης, ότι τα θανατηφόρα καρδιαγγειακά περιστατικά σχετίζονται και με την κακή διατροφή.

Πηγή: www.athina984.gr

Ναρκισσισμός: Όταν το φαίνεσθαι είναι σημαντικότερο του είναι

Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία ο Νάρκισσος ήταν ένας νεαρός, γιος της νύμφης Λειριώπης και του ποταμού Κηφισού, ο οποίος ήταν τόσο όμορφος ώστε όλες οι νύμφες τον ήθελαν για σύντροφό τους. Ο ίδιος όμως ήταν τόσο υπερόπτης που τις απέρριπτε όλες μία προς μία. Λέγεται δε πως μεταξύ άλλων απέρριψε και την νύμφη Ηχώ η οποία, απελπισμένη καθώς ήταν με τον έρωτά της, τον καλούσε συνεχώς έως ότου η φωνή της έσβησε και ακούγονταν πλέον μόνο οι τελευταίες συλλαβές του ονόματός του. Το τραγικό τέλος του Νάρκισσου όμως είναι αυτό που κάνει την ιστορία του πολύ ενδιαφέρουσα και εξαιρετικά αλληγορική. Μια μέρα, καθώς περιφερόταν στον ποταμό ο Νάρκισσος πρόσεξε το είδωλό του στο νερό. Ήταν το πιο όμορφο πρόσωπο που είχε δει. Θεωρώντας πως αυτό που έβλεπε ήταν άλλη μία από τις νύμφες που τον κυνηγούσαν, ερωτεύτηκε σφόδρα το είδωλό του και καθόταν με τις ώρες και το θαύμαζε, ενώ ταυτόχρονα παραπονιόταν που το πρόσωπο μέσα στο νερό δεν του έλεγε τίποτα, αλλά μόνο τον κοιτούσε. Ο Νάρκισσος περνούσε ώρες ή και μέρες ολόκληρες κάνοντας τίποτα άλλο πέρα από το να θαυμάζει την ομορφιά του στο ποτάμι. Αλλά δυστυχώς αυτό του το πάθος του κόστισε την ίδια του τη ζωή, καθώς μια μέρα στην προσπάθειά του να φιλήσει αυτό που θεωρούσε πως ήταν νύμφη έπεσε στο ποτάμι και πνίγηκε. Αυτός λοιπόν ήταν ο Νάρκισσος της μυθολογίας ο οποίος έδωσε -και όχι άδικα- το όνομά του σε μια σύγχρονη ψυχολογική διαταραχή προσωπικότητας. Η ιστορία του μας έει πολλά για τα χαρακτηριστικά της διαταραχής αυτής. Σύμφωνα με το DSM-IV-TR για να διαγνωσθεί κάποιος με ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας πρέπει να έχει τουλάχιστον πέντε από τα ακόλουθα συμπτώματα: Έχει έντονο αίσθημα υπεροψίας και μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του/της. Έχει φαντασιώσεις απεριόριστης επιτυχίας, δύναμης, ομορφιάς κτλ. Θεωρεί τον εαυτό του/της ξεχωριστό και μοναδικό και πιστεύει πως οι μόνοι οι οποίοι μπορούν να τον/την καταλάβουν είναι άτομα που είναι επίσης ξεχωριστά. Απαιτεί τον θαυμασμό των άλλων. Αναμένει ξεχωριστή εξυπηρέτηση από τρίτους και απαιτεί όλοι να συμφωνούν αυτόματα με τις προσδοκίες του/της. Είναι άτομο ιδιαίτερα χειριστικό το οποίο εκμεταλλεύεται τους άλλους με κάθε μέσο ώστε να επιτύχει το σκοπό του. Δεν έχει ενσυναίσθηση απέναντι στα συναισθήματα των άλλων και γι’ αυτό αδυνατεί να τα κατανοήσει. Είναι πολύ ζηλόφθονος με τους άλλους ή πιστεύει πως οι άλλοι είναι πολύ ζηλόφθονες απέναντί του/της. Είναι αλαζόνας και έχει υπεροπτική στάση απέναντι στους άλλους.  Όπως γίνεται εμφανές, το κύριο χαρακτηριστικό του νάρκισσιστή είναι η αλαζονεία, το αίσθημα ανωτερότητας και η έλλειψη ενσυναίσθησης. Τα άτομα αυτά είναι ανίκανα να κατανοήσουν τα συναισθήματα των άλλων και δεν είναι λίγες οι φορές που θα φτάσουν να πληγώσουν ή ακόμη και να καταστρέψουν (π.χ. οικονομικά, κοινωνικά) τους ανθρώπους του περιβάλλοντός τους μόνο και μόνο για να καταφέρουν να πετύχουν τον στόχο τους. Οι ναρκισσιστές θεωρούν πως κοινωνικοί κανόνες που ακολουθούνται από όλους μας δεν ισχύουν για τους ίδιους καθώς ως “ξεχωριστά άτομα” απαιτούν να έχουν “ειδική μεταχείριση”. Αυτό όμως που θα πρέπει να καταλάβουμε για τους ναρκισσιστές είναι πως δεν είναι εγωιστές, μιας και αυτό με το οποίο είναι ερωτευμένοι είναι η περσόνα τους και όχι ο ίδιος τους ο εαυτός. Όπως ακριβώς ο Νάρκισσος του αρχαίου μύθου, έτσι και αυτοί είναι παθολογικά ερωτευμένοι με το είδωλο στον “καθρέφτη” τους και θυσιάζουν τα πάντα για να το διατηρήσουν. Στην πραγματικότητα δηλαδή αυτά τα άτομα είναι πολύ απομακρυσμένα από τον εαυτό τους και αυτή είναι ουσιαστικά η πηγή της δυστυχίας τους. Ανήμποροι να δεχτούν τον εαυτό τους ως έχει, με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματά του, αναλώνουν όλη τους την ενέργεια στη διατήρηση του κοινωνικού τους προφίλ και είναι έτοιμοι να βρουν εξιλαστήρια θύματα όταν πιστεύουν πως η εικόνα αυτή έχει αμαυρωθεί με κάποιο τρόπο. Ένας νάρκισος για παράδειγμα δεν θα μπορέσει να ανεχτεί ούτε ένα “Λίαν Καλώς” στην βαθμολογία του, ακόμη και αν όλα τα υπόλοιπα μαθήματα τα έχει περάσει με “Άριστα”, θα φροντίσει να δημιουργήσει μια ολόκληρη θεωρία συνωμοσίας και έντονης ζηλοφθονίας από πλευράς του καθηγητή που “τόλμησε” να μην του βάλει τον μέγιστο δυνατό βαθμό και είναι ικανός να γίνει έντονα εκδικητικός απέναντί του. Πηγή είδησης - πλήρες άρθρο: http://psychologein.sciblogs.net/2009/07/11/narcissism/

Βιβλιοθεραπεία

Η βιβλιοθεραπεία έχει να κάνει με τη χρήση των βιβλίων για θεραπευτικούς σκοπούς. Το κατάλληλο γραπτό υλικό ή τα κατάλληλα βιβλία μπορούν να αποτελέσουν μέσο για την επίλυση απλών προβλημάτων (συναισθηματικών ή συμπεριφορικών), να βοηθήσουν στη θεραπεία ψυχικών ασθενειών και δυσλειτουργιών και να λειτουργήσουν επικουρικά και συμπληρωματικά σε διάφορες ψυχοθεραπείες.

Η βιβλιοθεραπεία μπορεί να διεξαχθεί από διάφορους επιστήμονες, όπως για παράδειγμα δασκάλους, ψυχοθεραπευτές, συμβούλους ή επιμελητές βιβλιοθηκών, οι οποίοι θα πρέπει να έχουν εκπαιδευτεί ανάλογα.

Καθένας από αυτούς τους επιστήμονες εστιάζει, όπως είναι φυσικό, σε διαφορετικής υφής και πεδίου προβλήματα. Ο σύμβουλος βιβλιοθεραπείας παίζει μεγάλο ρόλο στη διαδικασία της, καθώς αυτός αποφασίζει αν η βιβλιοθεραπεία θα λάβει χώρα σε ομαδικό (ομαδική βιβλιοθεραπεία) ή σε ατομικό επίπεδο (ατομική βιβλιοθεραπεία), για το ποια βιβλία θα διαβαστούν, για το χρόνο μέσα στον οποίο θα διαβαστούν και για τη συζήτηση που θα επακολουθήσει της ανάγνωσής τους.

Η βιβλιοθεραπεία δεν είναι μια σύγχρονη «εφεύρεση». Στην Αμερική άρχισε να πραγματοποιείται στη δεκαετία του 1930. Η βασική έννοια πίσω από τη βιβλιοθεραπεία είναι ότι η ανάγνωση είναι μια θεραπευτική εμπειρία. Έχει εφαρμοστεί και μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, αφού οι στρατιώτες είχαν πολύ χρόνο μέχρι να αποθεραπευτούν. Και οι ίδιοι αισθάνονταν, βέβαια, ότι το διάβασμα είναι θεραπευτικό και βοηθητικό. Επιπρόσθετα, στα ψυχιατρικά ιδρύματα οι βιβλιοθεραπευτικές ομάδες αναπτύσσονται την ίδια χρονική περίοδο. Τα βιβλία απασχολούσαν τους ασθενείς και τους βοηθούσαν. Η βιβλιοθεραπεία είναι δυνατόν, επίσης, να βοηθήσει τα παιδιά να αναπτύξουν την αυτοπεποίθηση, που τους χρειάζεται, και να δώσει στους γονείς την ευκαιρία να συζητήσουν με τα παιδιά τους θέματα που βρίσκονται μέσα στα διάφορα βιβλία.

Οι επιμέρους στόχοι της βιβλιοθεραπείας μπορούν να συνοψιστούν στους ακόλουθους: Μέσα από τη βιβλιοθεραπεία τα άτομα αναπτύσσουν αυτοαντίληψη, αυξάνεται η κατανόησή τους για την ανθρώπινη συμπεριφορά και τα κίνητρα, εμπλουτίζουν την αυτο-αποδοχή τους, αποκτούν ενδιαφέροντα εκτός του εαυτού τους, ανακουφίζονται από τη συναισθηματική ή νοητική πίεση, αναγνωρίζουν ότι δεν είναι οι μόνοι που αντιμετωπίζουν συγκεκριμένα προβλήματα, αντιλαμβάνονται ότι υπάρχουν πολλοί εναλλακτικοί τρόποι επίλυσης σε κάθε πρόβλημα και αναπτύσσουν την ικανότητα να συζητούν ανοιχτά για τα προβλήματά τους.

Ο στόχος της βιβλιοθεραπείας σε κλινικό επίπεδο είναι να διευρύνει και να εμβαθύνει την κατανόηση των ατόμων για τα προβλήματα που αντιπαλεύουν και που χρειάζονται διαχείριση. Το γραπτό υλικό μπορεί, επίσης, να επιμορφώσει τα άτομα σχετικά με τις διαταραχές που αντιμετωπίζουν, να κάνει πιο ενεργή τη συμμετοχή τους στη θεραπεία - όταν αυτά δέχονται ήδη κάποια ψυχοθεραπευτική παρέμβαση- και να αυξήσει την προσωπική τους υπευθυνότητα ως προς την ανάρρωσή τους. Επιπρόσθετα, οι άνθρωποι ανακουφίζονται όταν μαθαίνουν ότι και άλλα άτομα αντιμάχονται τα ίδια προβλήματα ή διαταραχές με αυτούς, έχοντας καταφέρει επιτυχώς να τα αντιμετωπίσουν ή να τα ξεπεράσουν.

Η βιβλιοθεραπεία έχει εφαρμοστεί σε μια σειρά από ψυχολογικά προβλήματα. Οι θεραπευτές που τη χρησιμοποιούν έχουν αναφέρει ότι η χρήση της ήταν επιτυχής στη διαχείριση διαταραχών διατροφής, άγχους, συναισθηματικών διαταραχών, αγοραφοβίας, κατάχρησης ουσιών και αλκοόλ και σε διαταραχές που σχετίζονται με το άγχος.

Για παράδειγμα, άτομα με διατροφικές διαταραχές, και ιδίως με βουλιμία, ωφελούνται όταν λαμβάνουν εκπαιδευτικού τύπου πληροφορίες από βιβλία που έχουν να κάνουν με πολιτισμικές προκαταλήψεις σχετικά με το βάρος, την ελκυστικότητα και τη διατροφή. Στην περίπτωση της κατάθλιψης, με τη βοήθεια της βιβλιοθεραπείας, τα άτομα συμβουλεύονται να διαβάζουν βιβλία αυτοβοήθειας και άλλα κατάλληλα βιβλία ταυτόχρονα με τη θεραπευτική προσέγγιση που ακολουθούν για να επιταχύνουν την ανάρρωσή τους.

Πολλές κλινικές μελέτες έχουν δείξει ότι η βιβλιοθεραπεία στην κατάθλιψη μπορεί να επιφέρει ισάξια αποτελέσματα με αυτά των φαρμακοθεραπειών ή της ψυχοθεραπείας. Επιπλέον, οι ασθενείς στη βιβλιοθεραπεία ανάρρωσαν γρηγορότερα από την κατάθλιψη σε σύγκριση με ασθενείς των συμβατικών θεραπειών. Μεταξύ των ψυχοθεραπευτών οι γνωσιακοί-συμπεριφορικοί ψυχοθεραπευτές είναι οι πιο ενθουσιώδεις υποστηρικτές της βιβλιοθεραπείας.

Στη βιβλιοθεραπεία μπορεί να χρησιμοποιηθούν τόσο βιβλία επιστημονικά και αυτοβοήθειας όσο και λογοτεχνικά. Η λογοτεχνία επιτρέπει στον αναγνώστη να ταυτιστεί με τους χαρακτήρες του βιβλίου, με τα προβλήματά και τις ζωές τους. Του δίνει, επίσης, την ευκαιρία να παρατηρήσει πως οι χαρακτήρες των βιβλίων διαχειρίζονται τις απογοητεύσεις και τους προβληματισμούς τους. Μέσα από αυτή τη διαδικασία μαθαίνει να επιλύει και τα δικά του προβλήματα. Οι Adams και Pitre (2000) αναφέρουν ότι η ανάγνωση βιβλίων κάνει τα άτομα να μάθουν και να σχετιστούν με τις εμπειρίες των άλλων ατόμων. Ούτε λίγο ούτε πολύ, μέσα από τη γνώση της ύπαρξης της βιβλιοθεραπείας, κατανοούμε ότι τα βιβλία δεν είναι απλά ένα μέσο ψυχαγωγίας, τέχνης και διεύρυνσης των πνευματικών μας οριζόντων, αλλά και πολύτιμο εργαλείο για την επίλυση πολλών ειδών προβλημάτων με τα οποία ερχόμαστε αντιμέτωποι στη ζωή μας.

Θαρινή Δημητράσκου

Ψυχολόγος, φοιτήτρια Οργανωτικής και Οικονομικής Ψυχολογίας

Πηγή: http://e-psychology.gr/selfhelp/580-vivliotherapeia

Η φοβία της ασθένειας

Της Μυρσίνης Κωστοπούλου 

O φόβος ότι ένα άτομο έχει ή ότι μπορεί να έχει στο μέλλον μια σοβαρή ασθένεια, βρίσκεται στο επίκεντρο της υποχονδρίασης, μίας σοβαρής κλινικής διαταραχής η οποία διαταράσσει την ποιότητα της ζωής πολλών ανθρώπων σήμερα. Στις ιατρικές υπηρεσίες το ποσοστό υπολογίζεται ότι αγγίζει μέχρι και το 10% του συνόλου των ασθενών. Εμφανίζεται συνήθως στην ηλικία των 20-30, στο ίδιο ποσοστό σε άνδρες και γυναίκες και ακολουθεί μία χρόνια πορεία με εναλλασσόμενη ένταση των συμπτωμάτων.
Χαρακτηριστικά συμπτώματα είναι:
- Η συνεχόμενη και συστηματική παρερμηνεία των σωματικών αισθήσεων, π.χ. αθώα συμπτώματα όπως ένας παροδικός πονοκέφαλος ή οι γρήγοροι χτύποι της καρδιάς, κάνουν το ευάλωτο άτομο να αμφισβητεί την «αθωότητα» της φύσης τους.
- Το άτομο υποβάλλεται σε ατέρμονες ιατρικές εξετάσεις και αναζητά διαρκώς τη διαβεβαίωση από γιατρούς ποικίλων ειδικοτήτων, προκειμένου να πειστεί ότι δεν πάσχει από μια σοβαρή ασθένεια.
- Ωστόσο οι ιατρικές διαβεβαιώσεις δεν είναι ποτέ αρκετές, δεν είναι ποτέ εφησυχαστικές. Πιστεύει συχνά ότι δεν λαμβάνει επαρκή ιατρική φροντίδα και συνήθως αντιστέκεται στις προτεινόμενες παραπομπές σε ειδικούς ψυχικής υγείας.
- Με το πέρασμα του χρόνου, το άτομο εγκλωβίζεται σε έναν φαύλο κύκλο, μέσα στον οποίο οιοδήποτε ερέθισμα (π.χ. μία ιατρική εκπομπή στην τηλεόραση) είναι ικανό να πυροδοτήσει την παρερμηνεία των σωματικών του αισθήσεων (π.χ. «ο πονοκέφαλος είναι ένδειξη ότι θα πάθω εγκεφαλικό επεισόδιο»), τις επακόλουθες επισκέψεις στους γιατρούς και ένα χρόνιο κενό όπου κυριαρχεί ο φόβος και η απόγνωση.
Τα αίτια
Τα αίτια μπορούν να αναζητηθούν σε αρρώστιες τις οποίες το άτομο μπορεί να έχει βιώσει κατά την παιδική του ηλικία, σε σοβαρές ασθένειες ή αιφνίδιες απώλειες αγαπημένων προσώπων. Τα φοβικά μοντέλα της συμπεριφοράς των γονέων (όπως π.χ. είναι οι γονείς που οι ίδιοι φοβούνται ότι θα αρρωστήσουν) όσο το παιδί μεγαλώνει, επίσης διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στο χτίσιμο βαθύτερων φόβων στο παιδί. Βέβαια, οι παροδικοί φόβοι για τις ασθένειες δεν συνιστούν παθολογία, ιδιαίτερα στις μέρες μας όπου βομβαρδιζόμαστε από αλλεπάλληλες ιατρικές πληροφορίες.
Η θεραπεία
Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που δημοσιεύτηκε στο «Αmerican Journal of Ρsychiatry», η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία και σε μικρότερο ποσοστό η λήψη παροξετίνης (Seroxate) έχουν σημαντική επιτυχία στη θεραπεία της υποχονδρίασης. Είναι σημαντικό το ίδιο το άτομο να αντιληφθεί ότι δυσκολεύεται να αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις της καθημερινότητάς του και να διαχειριστεί τον φόβο του ότι απειλείται από μια ασθένεια, προκειμένου να αναζητήσει ψυχοθεραπευτική λύση. Η ψυχοθεραπεία δεν συνιστά διαβεβαίωση περί της απουσίας ασθένειας, αλλά συνειδητοποίηση του ψυχικού υπόβαθρου του προβλήματος, στοχεύοντας στην ανεύρεση υγιών τρόπων αντιμετώπισής του.

Η Μυρσίνη Κωστοπούλου είναι ψυχολόγος- ψυχοθεραπεύτρια (Ρh. D). Εmail: myrsi@hol.gr
Πηγή : ΤΑ ΝΕΑ Ένθετο Υγεία

Η συναισθηματική νοημοσύνη στο ζενίθ της, μετά τα 60

Σημάδι ψυχικής υγείας η αυξημένη ευαισθησία

η  ικανότητα των ανθρώπων να συναισθάνονται και να καταλαβαίνουν την ψυχική κατάσταση των άλλων, κορυφώνεται μετά την ηλικία των 60 ετών. Οι μεγαλύτερες γενιές έχουν αυξημένη «συναισθηματική νοημοσύνη» σε σχέση με τις νεότερες, σύμφωνα με δύο νέες αμερικανικές επιστημονικές έρευνες.

 

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή ψυχολογίας Ρόμπερτ Λέβενσον του πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας-Μπέρκλεϊ, που δημοσίευσαν τη σχετική μελέτη στο περιοδικό Psychology and Aging, σύμφωνα με τη βρετανική Telegraph, συμπέραναν ότι οι ηλικιωμένοι σημειώνουν καλύτερα ποσοστά σε σχέση με τους νεότερους, στο να βλέπουν τη θετική πλευρά των πραγμάτων, ακόμα και των αρνητικών καταστάσεων, ενώ όσο γερνάνε, αναπτύσσουν μεγαλύτερη ικανότητα να νοιάζονται για τους γύρω τους.
"Όλο και περισσότερο, φαίνεται πως το νόημα στην ύστερη φάση της ζωής επικεντρώνεται στις κοινωνικές σχέσεις και στη φροντίδα προς και από τους άλλους. Η εξέλιξη φαίνεται πως έχει προσαρμόσει τα νευρικά μας συστήματα, καθώς γερνάμε, με τρόπους που είναι οι πιο κατάλληλοι για αυτές τις διαπροσωπικές και συμπονετικές δραστηριότητες", εξήγησε ο Ρ. Λέβενσον.
Οι επιστήμονες μελέτησαν με ποιο τρόπο διάφορες ομάδες ενηλίκων σε διαφορετικές ηλικίες (μετά τα 20, τα 40 και τα 60 τους) αντιδρούσαν σε μια σειρά από αποσπάσματα κινηματογραφικών ταινιών (λυπητερά, αηδιαστικά, ουδέτερα κ.α.). Αποδείχτηκε ότι ήταν ευκολότερο στους ηλικιωμένους να βλέπουν με θετικό μάτι τις αρνητικές σκηνές, αξιοποιώντας έτσι τις εμπειρίες και τα "μαθήματα" που είχαν αποκομίσει από την προηγούμενη ζωή τους.
Αντίθετα, οι νεότεροι (άνω των 20 και άνω των 40 ετών) φαίνονταν ικανότεροι να νιώθουν λιγότερη ενσυναίσθηση και να αποσπούν την προσοχή τους (να "αποσυντονίζονται") σε σχέση με όσα αρνητικά έβλεπαν. Αυτή η ψυχική "απόσπαση" και αποστασιοποίηση βασίζεται σε εγκεφαλικές λειτουργίες (μνήμη, σχεδιασμός, έλεγχος ορμών), που εξασθενούν με το πέρασμα του χρόνου.
Σε μια παρόμοια μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό γνωσιακής νευροεπιστήμης Social Cognitive and Affective Neuroscience, ερευνητές από το ίδιο αμερικανικό πανεπιστήμιο, υπό τον δρα Μπένζαμιν Σάιντερ, χρησιμοποίησαν παρεμφερείς μεθόδους για να μελετήσουν την ευαισθησία στη λύπη ανθρώπων διαφορετικών ηλικιών. Συνολικά 222 υγιείς εθελοντές, χωρισμένοι επίσης σε τρεις ηλικιακές ομάδες (άνω των 20, 40 και 60 ετών), κλήθηκαν να παρακολουθήσουν συναισθηματικά φορτισμένα αποσπάσματα κινηματογραφικών ταινιών, ενώ ηλεκτρόδια συνδεμένα στον εγκέφαλό τους κατέγραφαν τις αντιδράσεις τους.
Οι γηραιότεροι έδειξαν να αισθάνονται γενικά μεγαλύτερη λύπη σε σχέση με τους νεότερους. Όπως δήλωσε ο Σάιντερ, όσο περνάνε τα χρόνια, οι άνθρωποι βλέπουν τα πράγματα με άλλα μάτια και εστιάζουν περισσότερο στις στενές διαπροσωπικές σχέσεις. Γίνονται, έτσι, πιο ευαισθητοποιημένοι στη λύπη και μπορούν να συναισθανθούν και να μοιραστούν καλύτερα τα προβλήματα των άλλων.
Όπως τόνισε ο Λέβενσον, αντίθετα με τη διαδεδομένη αντίληψη, η αυξημένη ευαισθητοποίηση των ηλικιωμένων δεν αυξάνει τον κίνδυνο για κατάθλιψη, αλλά μάλλον αποτελεί σημάδι μεγαλύτερης ψυχικής υγείας, καθώς οι άνθρωποι, που έχουν νιώσει διάφορες απώλειες στην προσωπική ζωή τους, είναι πιο ικανοί στη συνέχεια να συναισθανθούν τους άλλους και να τους προσφέρουν ανακούφιση. 

Από την εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Σκύλος & άνθρωπος – Μία σχέση πραγματικής αγάπης και αφοσίωσης.

Ανάμεσα στα σκυλιά και στους ανθρώπους, υπάρχει μία ειδική χημεία, που οι ρίζες της βρίσκονται πίσω στα βάθη του χρόνου. Η σχέση αγάπης, αφοσίωσης και εμπιστοσύνης που αναπτύσσεται ανάμεσα στους ιδιοκτήτες και τα σκυλιά τους, είναι μία δυνατή σχέση που έχει γίνει αντικείμενο πολλών ερευνών αλλά και ειρωνικών σχολίων. Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει σχόλια του τύπου: «Κοίτα τι κάνει για το σκύλο του, ούτε παιδί να ήταν»;

Τι είναι αυτό όμως, που κάνει τους ανθρώπους να ενδιαφέρονται τόσο πολύ για ένα μέλος εκτός της «ράτσας» τους; Πρώτα από όλα οι άνθρωποι που αγαπούν τα σκυλιά δεν τα βλέπουν ξεχωριστά από την οικογένεια τους.

Ας δούμε τους λόγους:

Για ποιο λόγο τα σκυλιά γίνονται μέρος της οικογένειας

Τα σκυλιά είναι άριστοι μεταφραστές της γλώσσας του σώματος του ιδιοκτήτη τους. Είτε πρόκειται να ντυθούν για τα πάνε βόλτα είτε σηκώνονται – χωρίς καμία λεκτική προειδοποίηση- να τους βάλουν φαγητό, τα σκυλιά «διαβάζουν» τη γλώσσα τους σώματος και ανταποκρίνονται ανάλογα.

Τα σκυλιά διαβάζουν επίσης και τα συναισθήματα των ιδιοκτητών και έχουν την ικανότητα να προσφέρουν άνευ όρων αγάπη και αποδοχή. Οι ιστορίες σκύλων που εκφράζουν την αφοσίωση τους, την πίστη τους και την αγάπη τους στους ανθρώπους δεν έχουν τέλος. Τα σκυλιά, σε αντίθεση με τους ανθρώπους είναι πάντα διαθέσιμα να προσφέρουν την παρέα τους.

Τα σκυλιά με κίνδυνο της δικής του ζωής και κόντρα στο ένστικτο της αυτοσυντήρησης, ορμούν σε δυσανάλογους για το μέγεθος τους κινδύνους, με μόνο σκοπό να προστατεύσουν τα αφεντικά τους. Ειδοποιούν με το γαύγισμα τους για τον οποιοδήποτε κίνδυνο πλησιάσει την «εστία τους».

Σωματικά και συναισθηματικά οφέλη

Η σχέση με ένα σκύλο είναι ένα πραγματικό δώρο για τον άνθρωπο. Η σχέση αυτή είναι θεραπευτική , με περισσότερο από έναν τρόπους. Η διάθεση μας αλλάζει γρηγορότερα και προς το καλύτερο, όταν έχουμε ένα σκύλο μέσα στο σπίτι, λένε διάφορες έρευνες. Η πίεση του αίματος είναι πολύ καλύτερη σε ανθρώπους που έχουν σκύλο από ότι σε αυτούς που την ελέγχουν με φάρμακα. Ο σκύλος μας παρακινεί για εξάσκηση, αφού η βόλτα του είναι αναγκαία, και με αυτόν τον τρόπο μας γυμνάζει αλλά και μας κοινωνικοποιεί. Οι άνθρωποι σταματάνε να θαυμάσουν, να παίξουν, ή να ρωτήσουν κάτι για το σκύλο μας και με αυτόν τον τρόπο γνωρίζουμε ανθρώπους που αλλιώς δεν θα είχαμε την ευκαιρία να το κάνουμε.

Συναισθηματική ωριμότητα στα παιδιά

Παιδιά τα οποία μεγαλώνουν με σκύλο στο σπίτι αναπτύσσουν συναισθηματική ωριμότητα και υπευθυνότητα. Γίνονται πιο προσεκτικά με τα συναισθήματα των άλλων ανθρώπων αφού μέσα από το σπίτι έχουν διδαχθεί το πώς πρέπει να αφουγκράζονται τα συναισθήματα του σκύλου. Η απλή παραίνεση του γονέα: «Τώρα ο σκύλος χρειάζεται ησυχία αφού είναι άρρωστος» ή «Γρυλίζει, γιατί φοβάται» εκπαιδεύει το παιδί στο να διαβάζει τα διάφορα συναισθήματα και να δείχνει κατανόηση. Αυτό μεταφέρεται αργότερα και στις σχέσεις τους με τους άλλους ανθρώπους.

Διασκέδαση

Η παρουσία ενός σκύλου μέσα στο σπίτι είναι σαφώς διασκεδαστική. Ακόμα και άνθρωποι που δεν συμπαθούν τα σκυλιά, μπορούν να διασκεδάζουν παρακολουθώντας τα. Όσο για αυτούς που αγαπούν τα σκυλιά πραγματικά είναι μια ευκαιρία να διασκεδάσουν και να παίξουν μαζί τους.

Πνευματική εγρήγορση

Η πνευματική εγρήγορση συμβαίνει γιατί, η αυξημένη επικοινωνία με άλλους ανθρώπους, η ανάκληση αναμνήσεων, η εκπαίδευση του σκύλου, το γέλιο, το παιχνίδι είναι δραστηριότητες που μας «καλούν» να συμμετέχουμε εγκεφαλικά. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να είμαστε πιο δραστήριοι εγκεφαλικά.

Σωματική επαφή

Για κάποιους ανθρώπους η σωματική επαφή με άλλους, μπορεί να μην είναι αποδεκτή ή επιθυμητή. Η ζεστασιά που προσφέρει όμως η σωματική επαφή με ένα σκύλο είναι ζωτικής σημασίας για τον άνθρωπο. Σε πολλά θεραπευτικά προγράμματα με ανθρώπους που έχουν κακοποιηθεί φυσικά ή σεξουαλικά, η πρώτη γέφυρα επικοινωνίας γίνεται μέσω σκυλιών.

Από τη δική μας πλευρά

Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι το να γίνεις κάποιος ιδιοκτήτης ενός σκύλου είναι μια πράξη υπευθυνότητας. Τα οφέλη που μπορούμε να αποκομίσουμε από μία σχέση μεταξύ σκύλου και ανθρώπου γίνονται ορατά μόνο όταν προσφέρουμε και εμείς με τη σειρά μας , ζεστασιά, αγάπη και αφοσίωση. Όπως σε όλες τις σχέσεις, πρέπει να δώσω κάτι για να κερδίσω κάτι.

Οι εκπαιδευτές σκύλων μπορούν να σας ενημερώσουν για τις ανάγκες που έχει ένας σκύλος. Οι εκπαιδευτές επίσης θα σας βοηθήσουν να βρείτε δημιουργικούς τρόπους ώστε να επικοινωνήσετε με το σκύλο σας και θα σας διδάξουν θετικούς τρόπους για να τα εκπαιδεύσετε.

Λέγεται ότι : «Οι άνθρωποι εξημέρωσαν τους σκύλους και η σκύλοι εξημέρωσαν τον άνθρωπο». Οφείλουμε τελικά να παραδεχθούμε ότι η παραπάνω ρήση κρύβει μια μεγάλη αλήθεια. Ίσως τελικά αυτή η αμοιβαία εξημέρωση να είναι αυτή που οδηγεί τους ανθρώπους, να μην διαχωρίζουν το σκύλο από ένα μέλος της οικογένειας και το σκύλο να ρίχνεται με αυτοθυσία σε όποιον κίνδυνο προκύψει για να «σώσει» τον άνθρωπο.

από τη Νάνσυ Ψημενάτου

σύμβουλος Ψυχικής υγείας

understanding-self.gr

Πηγή: http://kala-nea.gr/?p=10899#ixzz1A9iTOpg6

Ανεργία: Ο χειρότερος εφιάλτης των νέων

Επιμέλεια: Ρούλα Τσουλέα

Αβάσταχτη αποδεικνύεται η ανεργία για τους νέους, καθώς μια νέα μελέτη αποκαλύπτει πως σχεδόν ο ένας στους δύο υποφέρει εξαιτίας της από κατάθλιψη, κρίσεις πανικού και διαταραχές ύπνου.

Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες από την Σκοτία, στην οποία τα ποσοστά της ανεργίας στις ηλικίες έως 24 ετών είναι τα υψηλότερα από το 1992.

Στην χώρα μας, η ηλικιακή ομάδα με τα υψηλότερα ποσοστά ανεργίας (σχεδόν 23%) είναι οι νέοι ηλικίας έως 29 ετών, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ).

Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, ο ένας στους έξι νέους θεωρεί την ανεργία εξίσου στρεσογόνο με τη διάλυση της οικογένειάς του, ενώ ο ένας στους οκτώ είπε πως εξαιτίας της έχει το βράδυ εφιάλτες.

Όταν μάλιστα οι νέοι είναι μακροχρόνιοι άνεργοι (δεν έχουν δουλειά για περισσότερο από έναν χρόνο), η ψυχική τους κατάσταση επιδεινώνεται τόσο πολύ, ώστε έχουν διπλάσιες πιθανότητες από τους μεγαλύτερης ηλικίας ανέργους να προκαλέσουν σκόπιμη βλάβη στον εαυτό τους (self-harm).

Την μελέτη πραγματοποίησε ο μη κυβερνητικός οργανισμός Prince’s Trust. Όπως δήλωσε η εκτελεστική διευθύντριά του κυρία Μαρτίνα Μίλμπερν, το κύριο συμπέρασμά της είναι πως η ανεργία αποτελεί «μια αληθινή και τρομακτική εμπειρία» για τους νέους – και όσο περισσότερο καιρό μένουν άνεργοι, τόσο περισσότερο κινδυνεύει η ψυχική τους υγεία και ισορροπία.

Από την εφημερίδα τα ΝΕΑ